مقاله پر محتوا و اعتراف جانانه مشاور امنيتي رييس صاحب جمهور آقاي داكتر سپنتا را تحت اين عنوان (حلقه گم شده ي جنگ بي فرجام) با علاقمندي خاص خواندم در قدم اول حيرت زده شدم بعداً با خود آمده گفتم گر چه دير شده باز گفتن حقيقت در هر جا و هر مكان ارزشمند است سه سال قبل بعد از نشر كتاب من تحت اين عنوان (پاكستان محور شرارت) يكي از وزراي كابينه آقاي كرزي را چنان آشفته ساخت كه من را از وظيفه بخاطر خوش خدمتي به پاكستان بر طرف ساخت.

 خدا كند جناب داكتر صاحب سپنتا با گفتن اين حقيقت كه پاكستان در سر نوشت افغانستان مداخله مغرازانه دارد مانند من قرباني مزدوران پاكستان در داخل نظام نشود ما بار بار در مورد مداخلات پاكستان حرف هاي داشتيم و داريم ارگ نشينان كمتر باور داشتند باور دارم جناب داكتر سپنتا هم معلم سياست است و هم مدير سياست در گزشته ها گاه و بيگاهي بخاطر حفظ مقام از حقايق طرفه مي رفت حالا كه ناگفته ها را گفته من نيز ديدگاه خود را از زاويه ديگري با جناب شان يكجا مي سازم و تاكيد دارم تا داكتر صاحب در مورد عوامل نابساماني هاي داخلي نيز قلم فرسايي كنند باور كامل دارم داكتر صاحب هزار مرتبه از من بهتر مي داند كه افغانستان در جهان متشنج کنونی هم چنان یکی از کانونهای داغ و بحران و بی ثباتی در منطقه است. بحران افغانستان شاخه های بهم پیوسته ای بسیاری با سایر قضایا و اتفاقات دارد که طی سه دهه ای پسین در این منطقه اتفاق افتاده است، کوتای جنرال ضیا الحق در پاکستان، انقلاب اسلامی در ایران و کودتای تحول هفت و هشت ثور در افغانستان باعث شد تا توازن و تعامل استراتیژیک و جیوپولیتیک در منطقه برهم خورد، آنچه که بر این قوا مض افزوده است حركت هاي بود که پای بازیگران غیر منطقوی را نیز به این بحران کشاند. به لحاظ تاریخی و جغرافیای نیز افغانستان طی قرون متمادی گهواره صلح و ثبات منطقه شناخته شده، لذا حرکت و سکون این گهواره می تواند نقش مهم و تعین کننده در سر نوشت حال و آینده منطقه داشته باشد، زیرا از یکطرف موقعیت حساس جغرافیای کشور ما از طرف دیگر تداخل و تقابل قدرت هاي ماجرا جوي منطقوی و فرا منطقوی در میدان افغانستان بخصوص پس از 11 سپتمبر 2001 میلادی و عدم استقرار حاکمیت ملی باشنده گان این سر زمین به حیث مثلثی افغانستان را به کانون تشنجات جیوپولیتیک و جیو استراتیژیک در منطقه و جهان مبدل ساخته است که راه بیرون رفت از آن را برای کارگذاران و مجریان سیاست در منطقه و جهان دشوار ساخته است.

بحران افغانستان هم چنان میتواند منشا حوادث و واقعات مهمی در منطقه و جهان گردد كه گريديده.

اگر مسولين و قدرتمندان ارگ یکنظر اجمالی به وضعیت کنونی بيندازند و درك كنند ضرورت آن وجود دارد تا با دو باره اندیشی در برخورد بابحران جاری در افغانستان آن را در یک جمع جهانی با مشارکت فعالانه تری کشور های منطقه و قدرت های بزرگ مورد ارزیابی مجدد قرار دهند و تصامیم مشترکی برای مهار این بحران اتخاذ نمايند گرچه همچو درايت و همچو درك را كمتر سراخ دارند.

کشور های که پس از 11 سپتمبر 2001 میلادی وارد افغانستان شدند با سیاست های لرزان و پر از نوسان وارد قضیه افغانستان شدند هر چند اجماع جهانی بر سر مبارزه قاطع با تروریزم در آن زمان وجود داشت ولی آهسته آهسته آن اجماع از بي كفايتي و عدم درك زمامداران ما از واقعت هاي كه بود و است و نبود تعهد دايمي خارجي ها در راه مبارزه با تروريزم از میان رفت در میان اعضای ائتلاف و ناتو نیز اختلافات بروز کرد که همه میدانیم ولی در لحظه حاضر متاسفانه از یک طرف همکاری بین المللی در قضیه افغانستان طوری که لازم است وجود ندارد از طرف دیگر مردم افغانستان که 9 سال قبل بر خلاف روحیه تاریخی شان از حضور قوت های بین المللی استقبال کردند، اکنون از حضور این نیرو ها و حكومت خود ناخشنود اند ولی چون بدیلی ندارند به تحمل این حكومت و اين نرو ها مجبور اند ولی اگر حكومت افغانستان جهان و کشور های منطقه فکر میکنند که بحران در افغانستان متوقف می ماند سخت در اشتباه اند و این اشتبا به قیمت گزاف برای شان تمام میشود.

پیش زمینه های بحران در افغانستان از ابعاد مجاری مختلف میتواند مورد بحث قرار گیرد طوریکه تمام ارگان های ملی وبین المللی نظامی فعال در افغانستان به نوع در ایجاد انگیزه های بحران نقش خودرا داشته و دارند.

در ست 9 سال قبل از امروز نظام طالبان در افغانستان ومنطقه وجهان به صفت یک بحران فراگیر وخطر ناک بحساب میرفت واثرات آن در منطقه وجهان بدرستی محسوس بود.جامعه جهانی در رأس آمریکا برای ریشه کن کردن این بحران با ساز برگ نظامی با طالبان والقاعده طبل جنگ را نواختند واما هر گز مؤفق به نابودی این پدیده نشدند.آمریکا وکشور های متحد ونیروهای مقاومت در افغانستان صرف توانستند طالبان والقاعده را طور مؤقت از صحنه دور کنند.به این معنی که طالبان با هجوم نیروهای بین المللی از قدرت خلع وبه دهات وکوه ها وآنطرف مرز افغانستان پرا گنده وپناهنده شدند. تعداد زیاد از افرادی کلیدی طالبان نه اسیر شده ونه هم نابود.ایشان در کمین ومنتظر اوضاع بودند تا زمینه ظهور مجدد آنها مساعد ودوباره وارد صحنه شوند.

حال به بر رسی زمینه های ظهور مجدد طالبان ویا بحران در صحنه می پردازیم.

همه بحرانها زاده بحران امنیتی است.اگر امنیت نباشد هم فساد اداری است وهم اقصاد در هم شکسته روی بحران امنیتی متمرکز خواهد بود. دولت در چندین مورد بحران آفرین بوده که طور فشرده به آن اشاره میکنیم. بیانات احساساتی جناب رييس جمهور روي قضاياي افغانستان و منطقه در زمان و مكان مختلف نه به نفع صلح در منطقه و جهان بوده این تصامیم و بيانات عجولانه مشکلات موجود در افغانستان را زیاد تر ساخته نه کمتر.

دولت با طرح بر نامۀ دیدی آر ودایاک وخلع سلاح گروپ های غیر مسئول که در واقع حامی دولت ومخالفین طالبان بودند به مسئله جایگزینی وپر کردن خلاء فکر نکرده بودند دولت فکر کرده بود طالبان نابود شده اند در حالیکه طالبان نابود نه که رانده شده بودند.دولت پولیس کافی مجرب تربیت شده با مورال وآ شنا به جغرافیا کشور نداشت.بناء طالبان دوباره از کوه ها به مناطق وقراء دور دست ولایان جنوب وجنوب غرب پایان شدند ومردم را به گروگان گرفتند.از خانه سرمایه وزمین های زراعتی بخاطر زرع کوکنار استفاده کردند وآهسته آهسته به تشکیل صفوف خود پرداختند.ابتداء چندین ولسوالی را در ولایات قندهار هلمند ارزگان وزابل و غزنی کنترول خود در آوردند وسلاح ومهمات کافی را تصاحب شدند.وعملا شکل پیدا کردند.اشخاص و افراد را كه همين دولت به مصارف ميلون ها دالر خلع صلاح كرد حالا بنام پوليس ملي و مليشه قومي دوباره مسلح مي سازد اين سياست نه علمي است و نه منطقي خود سری نیروهای بین المللی یکی از دلائل عمده افزایش بحران در افغانستان است همزمان با ظهور مجدد طالبان نیروهای ناتو در رأس آمریکا پروسه انگیزه دهی در صفوف طالبان ومردم محل را آغاز کردند.واین انگیزه دهی شامل

 تلاشی خانه ها زنان ودست زدن به کالاهای زنانه در جنوب بمباردمان خانه های مردم عادی محافل عروسی مساجد وزیارت ها واماکن مقدس و هتک حرمت قرآن در گوانتاناما وکشتار مکرر غیر نظامیان وتا پرتاپ توب منقش به کلیمه توحید در خوست که همه عامل بزرگ در توسعه وگشسترش بحران کمک کرد.

مداخلات: آنچه را كه داكتر صاحب سپنتا باور دارد همه افغانان وطن دوست مي دانند كه همسایه های افغانستان در بی ثباتی افغانستان نقش زیاد دارند.در مورد پاکستان به استدلال نیاز نیست گرچه مزدوران پاكستان در داخل نظام نقش پاكستان را از عينك مزدوري خود مي داند ودر مورد ایران باید عرض کنم که سیاست ایالات متحده در برابر ایران از لحاظ زمانی خیلی غیر منطقی وبه ضرر افغانستان تمام میشود وعاقلانه نخواهد بود اگر کسی پا به گلون کسی بگذارد وما بگویم باید شخص افتیده دست وپای خودرا هم تکان ندهد.لذا اگر ایران به افغانستان مداخله میکند این مداخله متأثر از سیاست ـمریکا ست. آمریکا قبل از رساندن افغانستان به مار شال پلان رویائی به عراق حمله کرد وافغانستان را به مشکل مواجه ساخت. غرور بی جاه ومحاسبات غلط آمریکا با عث مداخله کشور های همسایه به افغانستان شده.

ار طرف ديگر پاکستان دوست استراتیژیک آمریکا وافغانستان یک تخته خیز ویا محل اشتغال شرکت های نفتی برای آمریکا ست، لذا این به دوش آمریکاست تا به هر نحو ممکن جلوی پاکستان را بگیرد.وبا تغییر سیاست در برابر ایران به افغانستان فرصت دهد تا نفس براحت بکشد مسئول مداخلات همسایه ها آمریکاست.

اما حکومت ویا قوه إجرائیه نیز به نوبه خود در بحران آفرینی هر گز کوتاهی نکرده است. وجود فساد واختلاس در ادارات حکومت حتي در وجود رييس مالي شوراي امنيت آقاي ضيا صالحيي ريشه عميق داشت كه جاي شرمندگي و خجالت است وناکامی ار گانهای مبارزه با مواد مخدر به زایش وتشدید بحران در افغانستان نقش با سزای داشته است.در یک نظام کفایت اداری وجود نداشته باشد مردم به مشکلات گوناگون مواجه میشوند همین اکنون بیکاری وفقر بحران است که کتله بزرگ از مردم را بدامن دشمن انداخته.

بحران سیاسی: دولت افغانستاناز جهات مختلف به بحران سیاسی مواجه است.نخست از رهگذر دوستان آمریکائی مردم میگویند دوستان خارجی در ساختار نظام سیاسی مداخله نموده گاهی قبل از دولت استراتیژی سیاسی دولت را به چالش میگیرند.مثلأ مسئله جنگ وصلح قبل از دولت از حنجره خارجی ها بگوش ها طنین اندخته که باور مردم را نسبت به استقلال دولت کاهش داده است.امریکایی ها اکثر اوقات طوری در مقابل حکومت عمل میکنند که پایه های دولت ضعیف میشود بی اعتنائی در مقابل بزرگان قوم و به چالش گرفتن جرگه های قومی مشکلاتی زیادی را به بار آورده است. وهم اختلافات دورونی نظام وبر خورد دوگانه پارلمان وحکومت دولت را به بحران سیاسی مواجه ساخته است. شما می بینید که آواز مذاکره با طالبان برای صلح اول از حنجره مطبوعات کشور های غربی بیرون میشود که مردم را نسبت به صداقت دوستان خارجی مشکوک میسازندوبسیاری به این عقیده اند که دولت های غربی زیر شعار دمو کراسی به پروژه های نفتی می اندیشند وهر کز امنیت این پروژه هارا که از تر کمنستان به پاکستان تمدید میشود برای آمریکا قابل قبول است واگر این کار را طالبان هم انجام دهند غرب از شعار دموکراسی غیر عملی خود در افغانستان صرف نظر خواهد کرد به باور من.

1-  اشخاص و افراد با تجربه سیاسی نظامی دعوت شوند از مشوره ها و دیدگاه شان دولت موجود استفاده کند در زمینه طرح و یک خطوط سیاسی را برای بیرون رفتن از بحران آماده سازد نقش كشور هاي منطقه اگر صادقانه باشد تاثير به سزاي خواهد داشت.

2-  توجه شود تا اشخاص و افراد با تجربه وطندوست و مردم دار شامل حکومت و دولت گردند. از اشخاص ماجراجو که مشکل می آفرینند دوری گردد تجارب همسايه ها نيز از نظر به دور نباشد.

3-  به هر قیمت ممکنه کوشش گردد تا اعتماد ملی دوباره احیاء گردد بی اتفاقی های زبانی قومی و منطقوی بر چیده شود.

 4-  کسانیکه والی یا مسئول ولایت مقرر میگردند باید اشخاص مردم دار بوده و شهرت نیک و اعتماد مردمان همان ولایت برخوردار باشد.

5-  به علمای دین مجاهدین شخصیت های علمی و با نفوس احترام صورت گیرد.

6-  با رشوت خوران اختلاس گران اگر در ارگ هم هستند كه بدون شك هستند و کسانیکه منافع شخصی را بر منافع ملی مقدم میدانند برخورد قاطع صورت گیرد و در راهيي شان توجه خاص مبزول نشود.

من و یک تعداد دوستان دیگرم مدت زیادی می شود روی سمت دهی کشور های منطقه ئی بخاطر همکاری و آوردن صلح در افغانستان تأکید داریم ما علاقه داریم تا در مورد دست آورد داشته باشیم این درمان وقتی تحقق پیدامی کند که آماده تجدید نظر در سیاست های خود باشیم و سمت نزدیکی و همگردی منطقوی حرکت کنیم اصل بنیادی در یک چوکات معین ابتکارهای عملی دپلوماسی امنیت منطقه ئی را روی دست و در سر فهرست بیاوریم. طی 9 سال گذشته مبارزه مشترک علیه تروریزم همکاری اقتصادی نشان دهی منبع تروریزم آرزوی هم سایه نیک و حسن همجواری نکته های بودند که هر روز ما به آن مصروف بوده ایم جهان هم از آن نام برده یک دهۀ دیگر مقبولیت خواهد داشت. من در این مورد دلائل زیاد دارم که هر کدام شان به نوبه خود قابل درک اند اگر ما دورۀ دپلوماسی را بنگریم و از جانب به فکر راه حل های موقت باشیم آینده روشن در انتظار ما بوده نمیتواند هیچ کس پیش بینی کرده نمی تواند طی پنج سال ها ده سال دیگر مناسبات ما با امریکا در کدام حد و اندازه خواهد بود. ده سال یا پنج سال دیگر ناتو با کدام موقف و در مورد افغانستان چه خواهد کرد؟ آیا خطر آن وجود ندارد که ناتو هم بالاخره پل پائی پیمان وارسا را با خود اختیار کند بعد از چند سال پولیس و اردوی ملی ما در کدام سطح خواهد بود تعویض در استراتیژی های موجود به وجود نخواهد آمد حتمی خواهد آید آیا در افغانستان همیشه به کمک های دیگران محاسبه کند چنانچه همین حالا بعضی از کشور های اروپائی در جنگ افغانستان دل و نادل اند اگر این وضیعت سخت تر و دوام دار تر شود دوام ماموریت این کشور در افغانستان مشکل به نظر می رسد این حقیقت را هر افغان آگاه میداند که قدرت های منطقه یی توان هر نوع تخریب و ترميم را در کشور ما دارند تجارت تلخ گذشته در کشور حتی در عراق نشان داد اگر کشور منطقه بخصوص هم سایه ها راضی نباشند میتواند هر نوع مشکل آفرین نمایند اگر در گذشته کمتر می دانستیم حالا باید زیاد تر باورمند شده باشیم که روابط سازنده باکشور های منطقه ئی با سنگین را از دوش ما، دوستان بین المللی ما کم می کند.

طی 9 سال گذشته ما با قدرت های منطقه ئی طوری حرکت و سیاست کرده ایم که در حقیقت دست آنها از همكاري در افغانستان مطلق کوتاه کرده ایم و با موجودیت امریکا و ناتو این طور تصور کرده ایم که دیگر همه چیز از ما و دست ما از همه بالاتر است اما حالا باید با این اشتباه متوجه شده باشیم که برداشت ما غلط بوده و کشور هاي منطقه ئی خوب میتواند ما را تهدید و تخریب و هم ترميم کنند. بالاخره باید اعتراف کرد که تا همسايه ها و بخصوص پاکستان مداخله گر نخواهد در افغانستان امن سرتاسری نخواهد آمد نادیده گرفتن روسیه و توان مندي آن در وضع موجود افغانستان استباه بزرگ دیگر ما بوده و هست. اين حقيقت انكار ناپزير را همه ميدانند كه سلاح تجهزات و ضروريات ديگر را كه روسيه در وقت حضور خود به افغانستان داشت تا هنوز مورد استفاده است فابريكه خانه سازي فابريكه جنگلك ساختمان هاي مكرويان ها همه از جمله نمونه همكاري روسيه شمرده مي شوند فارم هده غازي آباد در جلال آباد و ده ها و صد ها پروژه موثر ديگر صدها افسران اردو و پوليس كه تحصيل كرده روسيه اند در صفوف قواي مسلح وجود دارد مردم افغانستان از تجارب گزشته آموخته اند كه همكاري هاي منطقوي در آوردن صلح و ثبات جائي گاه خاص دارد ما به همكاري هاي صادقانه و كشور هاي اسيا ميانه باور داريم آرزو مندم گام هاي بعدي و كشور هاي ديگر منطقه بخاطر صلح امنيت بازسازي كشور و مردم افغانستان را ياري برساند اين كشور ها بتوانند براي جلوگيري از مداخله پاكستان ما را همكاري كنند جناب داكتر صاحب در حاليكه افتخار مي كنم كه شما را استاد سياست خطاب كنم و چيزي را كه مي خواهم به ان تاكيد داشته باشم هر گز و هرگز باور ندارم با طرز تفكر كه جنايت كاران را درجن درجن هر روز اين دولت رها مي نمايد از رشوت خوران طور علني حمايت صورت مي گيرد و ولابيان پاكستان بدن هاي اين نظام را مكمل پوشانيده اند ما بتوانيم سياست درست و منطقي را مطرح سازيم كه از بحران موجود و سقوط نظام در حد توان جلو گيري كنيم.

• جستجو
• نظر ها

•   |85.146.208.xxx |2010-08-26 08:59:27 آصف  - مكث بر نوشـــته داكتــر رنگيــن دادفــر ســــپنتا
  
  آقای سعیدی تحلیل گر خوبی است وبسیاری اورا بهترین میدانند وحتی خیلی بالاتر از آقای اسپنتا دانش وتجربه دارند با آنکه مانند اسپنتا تجربه وزارت خارجه را ندارد و لی با اینهمه خوبی ها متاسفانه دانش ایشان ود یگاهایشان در خصوص مسایل افغانستان عمیق وریشه ای نیست. ایشان تمام مشکل قضیه افغانستان را ناشی از تحول ات سه دهه اخیر افغانستان میدانند که این خودبخود سطحی نگرانه است در حالیکه تخم اصلی این نابسامانی برم یگردد به اول قرن از زمان خکومت های عبدالرحمن وفرزند ونواسه واش ودوره نادر خان که روند دولت وملت سازی به اساس قوم محوری وآنهم در بستر یک تاریخ کاملا جعلی در ابعاد مختلف شکل گرفته است(جعل فیصدی نفوس جعل اسم های مناطق ونام کشور ) .اگر ما فرض را برین بگزاریم که مارا به تاریخ کمی گزشته تر نیازی نیست وما باید جلو فاجعه را از همین جا بگیریم وبنابرین باید مشکلات را از وقایع سه دهه ای قبل ببعد دنبال کنیم م مکن است در مرحله اول منطقی بنماید ولی بلاخره بجایی میرسیم که برای حل قصایا مجبور بعقب گرد میشویم وسر نخ مارا بهمان دورانی میبرد که قضایا از همانجا تاب خورده است. مگر شما نقش تاریخ را در روند جامع سازی منکر میشوید نه اینکه بزرگان از سر تجربه گفته اند گزشته کلید راه آینده است.
  شما نمیتوانید با ملمع ک اری یک بخش اخیر تاریخ به آن هدف دلخواه دولت وملت واحد برسید.
  خانه از پای بند ویران است
  خواجه در ب ند نقش وایوانست

تنها کاربران عضو شده می توانند نظر ارسال کنند!

!joomlacomment 4.0 Copyright (C) 2009 Compojoom.com . All rights reserved."