نشریهء سیاسی، فرهنگی، تاریخی و اجتماعی افغانستان
| نبـــاید عــدم مســئوولیت پذیــری را فقــر فرهنــگی عنــوان کنیم! |
 |
 |
 |
| ادبیـــــات - زبــــان |
| نوشته شده توسط گلاب الدین سخنور |
| سه شنبه ، 7 دی 1389 ، 16:06 |
|
درمیان این دیدگاه ها، نقل و تبصره های از تاریخ درخشان وغنامندی زبان ارزیشمند دری فارسی جایگاه ی ویژه و والای را داراست، برای گوینده گان زبان فارسی دری این افتخار بزرگیست که امروزه اندیشه وافکار ستاره گان درخشان و روشنای بخش فارسی دری با گذشت سده ها مرزهای جغرافیای باختر وخاور را یپموده و فراز جغرافیایی جهانی حکمروای دارد. بزرگان واندیشمندان که توسن سخن شان برغنامندی فارسی دری جاودانه جولان زده، امروزه این تفکر نه تنها باعث فخر فارسی زبانان است بلکه کانون جمعی بشریت به آن به دیده قدر نگریسته واز محتوای این افکار فیض میبرند. مبحث های که در مورد زبان فارسی دری درافغانستان مطرح است، گاهگای به جملات از قبیل فقر فرهنگی، تهاجم فرهنگی و فرهنگ ستیزی برمیخوریم که هرکدام اینها درجایگاه خود قابل بحث وتحلیل است، اما آنچه باید دراین میان علاوه شود آن عدم مسوولیت پذیری ماست. اگر ما آگاهانه ومسوولانه عمل نماییم از فقر فرهنگی گذشته، تهاجم فرهنگی وفرهنگ ستیزی را نیز از جلو برخواهیم داشت، زیرا غنامندی فرهنگ پربار کشور از هرلحاظ شهره آفاق است و یکی از این گزینه ها غنامندی زبان پربار وارزیشمند فارسی دری است که بزرگان چون حضرت مولانا، فردوسی، سنایی، ناصر خسرو، سعدی، حافظ، بیدل و دیگر فرهیخته گان علم وعرفان با شمشیر قلم وتفکر از آن پاسداری نموده وبا سخنهای پربار و خردمندانه ی شان برغنامندی این زبان افزوده اند. با این وصف باید گفت که ما درکجائیم؟ زبانیکه امروز فراتز از جغرافیای خاور وباختر به عنوان بزرگترین ماخذ علمی وتاریخی مورد استفاده است درسرزمین خود ما درقسمت رشد وانکشاف آن چه اقداماتی صورت گرفته است؟ با تاسف باید گفت که طی چند سال گذشته، با آنکه درقسمت رشد و واژه سازی به سایرزبان ها ی رایج درکشور بخصوص زبان فارسی دری هیچ توجه نشده است و متاسفانه بالای کاربرد واژۀ دانشگاه و پوهنتون جنجال های زیادی را نیز شاهد بوده ایم وبرخی ها با دید تعصب آمیز دراین زمینه، این موضوع را درسطح ملی دامن زده و باعث ایجاد جنگ مطبوعاتی بین گوینده گان زبان فارسی و پشتو گردید، اما درقسمت وارد شدن کلمات انگلیسی، اردو و دیگرزبان های خارجی هیچ اقدامی صورت نگرفته است، اکنون دیده میشود که درمراسلات رسمی اکثرنهاد دولتی وغیردولتی وهمچنان لوحه های دفاتر، موسسات وشرکت های تجارتی کلمات انگلیسی وحتی اردو بیش از حد مورد استفاده است که ذیلا به برخی آنها اشاره میشود.
کلمات انگلیسی: معنی فارسی تفصیلات استعمال کلمات انگلیسی درمراسلات رسمی ولوحه های دفاتر و..
واژه های فوق مشت نمونه خروار، از کاربرد کلمات انگلیسی به عوض واژه های فارسی دری است که به آن اشاره شد روند استفاده از واژه گان بیگانه روبه افزایش است اما هیچ اقدامی که بتواند مانع ورود واژه های انگلیسی به فارسی گردد روی دست نیست وتنها اگر اقداماتی هم صورت گرفته، ازسوی یکتعداد قلم بدستان رسالتمند بوده است، صداهای که ازنوک قلم نویسنده گان وزبان شناسان، دراین راستا بلند شده است درصفحات انترنیتی ویاهم در رسانه های چاپی، صوتی وتصویری مطرح شده واین پیام به عموم مردم نرسیده است. البته درقسمت کاربرد واژه های بیگانه (انگلیسی) در گفتگوهای روزمره نمیتوان اقدام نمود، واین امر مستلزم تبلیغات وسیع درقسمت کاربرد واژه ها ی بومی وهمچنان واژه سازی جدید، میباشد، اما درقسمت کاربرد کلمات وجملات انگلیسی در چاپ لوحه های بزرگ تجارتی واستفاده ازاین کلمات درمراسلات رسمی کاریست آسان، که وزرات محترم اطلاعات فرهنگ باید دراین زمینه توجه فرماید. با این حال زبان پشتو ودیگر زبان های رایج درکشور از این مشکل مستثنی نبوده که این نقیصه را میتوان اکنون درهمه زبانها دریافت، ولی حراست و رشد زبان ها درکشور از وظایف دولت است که باید دراین زمینه مطابق به حکم قانون اقدام نماید. بندسوم ماده شانزده هم قانون اساسی: دولت برا ی تقویت وانکشاف همه زبانهای افغانستان پروگرامهای موثری را طرح وتطبیق میمناید. پس با درنظرداشت موضوعات فوق باید گفت، گریز ازمسوولیت را نمیتوان فقر فرهنگی نامید، فرهنگ ما خیلی ها پربار وغنامند است اما امروزه ما مسوولیت خویش را درامر پاسداری وحراست ازآن به درستی درک نکرده ایم واگر مسوولیت پذیری دراین راستا به وجود آید پس فقرفرهنگی نه بلکه از غنامندی فرهنگی صحبت های خواهیم داشت.
یادآوری: لازم به تذکر میدانم که نه ادبیات شناس هستم ونه هم درمورد زبان شناسی چیزی نمیدانم، نوشته ی کنونی فقط به اساس برداشت های ناچیزی اینجانب به صفت یک فارسی زبان تحریرگردیده است.
باعرض حرمت گلاب الدین سخنور
|
صدا های که باید شنیده و به آن ارج گذاشته شود، صداهاییست که از نوک قلم اندیشمندان رسالتمند به گوش میرسد ودر حافظه ی تاریخ جاودانه میماند.
تاجیـکان درگـذرگـاه تاریــخ
تاجیــــکان درگـــذرگــــاه تــاریــــخ
پروفیســور رســـول رهیــن
تجـــزیه بهتـــرین گـــزینـــه بــرای...
بازیافتــن بیطـــرفی افغــانســـتان
افغـــانســـــــتان بایــد پیــش
از رفتـــــــن ارتــش امــریکـــا
بیطـــرفی خـــود را بــاز یــابد
عزیز آریانفر
یگـــانگی زبـــان فــارســی
تاریــخ مطبوعــات کشـور
تاریــخ مطبوعــات افغــانســـتان؛
از شمس النــهار تـا جمــهوریت
سـرگذشت زبـان فـارسی دری
یادنـامـۀ طـاهــر بدخشــی
بـــرای دانـــلود یــادنــامـــه به اینجــا اشــاره نمــائید!
برای اعضای مــــآ
تعداد آنلاین
ازهمیـن قـلم درخـــاوران
